இரு தேவியருடன் அமர்ந்திருக்கும் அய்யனாரின் புடைப்புச் சிற்பம். ஊரின் எல்லையைக் காக்கும் இத்தகைய காவல் தெய்வங்களே காலப்போக்கில் பெருந்தெய்வங்களாக உயர்த்தப்படுகின்றன. படம்: G. Garitan / விக்கிமீடியா காமன்சு (CC BY-SA 3.0).1
TL;DR
தமிழகத்தின் பல்வேறு சமூகங்கள் தங்கள் உள்ளூர் நாட்டார் தெய்வங்களை சமஸ்கிருதமயமாக்கல் (Sanskritization) மூலம் பெருந்தெய்வங்களாக மாற்றுகின்றன. இது வெறும் ஆன்மீக மாற்றம் மட்டுமல்ல; சமூகப் படிநிலையில் மேல்நோக்கி நகர்வதற்கும், தங்களின் புதிய பொருளாதார வலிமையைப் பறைசாற்றுவதற்கும் கையாளப்படும் ஒரு சக்திவாய்ந்த சமூகவியல் கருவியாகும். எளிய நாட்டார் சடங்குகளை ஆகம நெறிமுறைகளாக உயர்த்துவது, வானுயர்ந்த கோபுரங்களுடன் கூடிய பெருங்கோயில்களைக் கட்டுவது, மற்றும் வைதிக மரபுகளோடு தங்களை இணைத்துக்கொள்வது ஆகியவற்றின் மூலம் இச்சமூகங்கள் தங்களின் உயர்ந்த சமூக அந்தஸ்தையும் பொருளாதார ஆதிக்கத்தையும் நிலைநாட்டுகின்றன.
சாதிப் படிநிலைகளுக்குச் சவால் விடுப்பதற்கும், கோயில் புரவலர் பொறுப்புகள் மூலம் தங்களின் நிதி வலிமையை வெளிப்படுத்துவதற்கும், தமிழகத்தின் சமூகக் கட்டமைப்பில் தங்களின் புதிய இடத்தை அதிகாரப்பூர்வமாக அறிவிப்பதற்கும் மக்கள் இத்தகைய உத்திகளை மேற்கொள்கின்றனர்.
அறிமுகம்: தெய்வங்களின் அந்தஸ்தை உயர்த்தும் நிகழ்வு
தமிழகக் கிராமங்களில் ஒரு சுவாரசியமான சமூகவியல் நிகழ்வு மிக அமைதியாகவும் ஆழமாகவும் தொடர்ந்து நிகழ்ந்து வருகிறது. தலைமுறை தலைமுறையாக ஒரு மரத்தடியில் எளிய கல்லாக வழிபடப்பட்ட ஓர் உள்ளூர் காவல் தெய்வம், திடீரென்று ஒரு பெரும் கருங்கல் கோயிலைப் பெறுகிறது. ஆடு, கோழி பலியிடுதலும் சாமியாடுதலும் நிறைந்த எளிய நாட்டார் சடங்குகள் மறைந்து, சமஸ்கிருத மந்திரங்களும் வேதியர் பூசைகளும் கொண்ட ஆகம வழிபாட்டு முறைகள் உள்ளே நுழைகின்றன. ஊரின் எல்லையையும் நோய்களையும் கட்டுப்படுத்தும் காவல் தெய்வமாக விளங்கிய மாரியம்மன், பார்வதியின் அல்லது துர்க்கையின் ஓர் அவதாரமாக மறுபெயரிடப்படுகிறார்.
இது வெறும் மத நம்பிக்கையின் பரிணாம வளர்ச்சி மட்டுமல்ல; சமூகப் படிநிலையில் மேல்நோக்கி நகர்வதற்கான ஒரு திட்டமிட்ட களச் செயல்பாடாகும். கூடுதல் மூலதனத்தை ஈர்ப்பதற்காக ஒரு புதிய வணிக நிறுவனம் தன்னை மறுசீரமைத்துக் கொள்வது போல, தமிழகச் சமூகங்கள் சாதிப் படிநிலையின் ஏணியில் மேலே ஏறுவதற்கும், தங்களின் புதிய பொருளாதார வலிமையைப் பறைசாற்றுவதற்கும், பொதுச் சமூகத்தின் மரியாதையைப் பெறுவதற்கும் தங்கள் ஊர்த் தெய்வங்களைப் பெருந்தெய்வங்களாக “தரம் உயர்த்துகின்றன.” இது நிகழ்கிறதா இல்லையா என்பது விவாதமல்ல; மானுடவியல் ஆய்வாளர்கள் இதனைப் பல பத்தாண்டுகளாக ஆவணப்படுத்தியுள்ளனர். நமது உண்மையான கேள்வி: ஒரு தெய்வத்தின் வரலாற்றுப் பின்னணியை மாற்றுவது என்பது, நிஜ உலகில் ஒரு சமூகத்தின் அந்தஸ்தையும், செல்வத்தையும், அதிகாரத்தையும் எவ்வாறு உயர்த்துகிறது என்பதுதான்.
நாட்டார் மரபும் பெருந்தெய்வ மரபும்: ஓர் எல்லைக்கோடு
இந்த மாற்றத்தைப் புரிந்து கொள்ள, தமிழகத்தின் மத வழிபாட்டு முறையை ஒரு தொடர் வரைபடமாக நாம் கற்பனை செய்து கொள்ளலாம்.
அதன் ஒரு முனையில் நாட்டார் தெய்வங்கள் அல்லது கிராம தேவதைகள் (Folk Deities) அமர்ந்துள்ளன: அய்யனார், மாரியம்மன், கருப்பசாமி, சுடலை மாடசாமி போன்ற காவல் தெய்வங்கள். இத்தெய்வங்கள் தீவிரமான உள்ளூர்த் தன்மை கொண்டவை; குறிப்பிட்ட எல்லைகள், நோய்கள் அல்லது ஊர்த் தேவைகளுடன் பிணைக்கப்பட்டவை. இவற்றின் வழிபாடு மிகவும் நேரடியானது, மக்களுடன் நேரடிப் பரிவர்த்தனை கொண்டது: மக்கள் படையல் இடுகிறார்கள்; தெய்வங்கள் பயிர்களைக் காக்கின்றன அல்லது நோய்களைக் குணப்படுத்துகின்றன. இங்கு சமஸ்கிருத மந்திரங்களோ, இடைத்தரகர்களோ தேவையில்லை.
அந்த வரைபடத்தின் மறுமுனையிலோ பான்-இந்திய அளவிலான பெருந்தெய்வங்கள் (Mainstream Pantheon) நிற்கின்றன: சிவன், விஷ்ணு, முருகன் மற்றும் பெருந்தேவி வடிவங்கள். இத்தெய்வங்கள் பிரம்மாண்டமான புராணக் கதைகளையும், ஆகம சடங்கு விதிகளையும், வேதியர் பூசைகளையும், அகில இந்திய அங்கீகாரத்தையும் கொண்டுள்ளன. அவை இந்து மதத்தின் பெரும் மதிப்புமிக்க, சமூக அந்தஸ்து பெற்ற முதன்மைத் தெய்வங்களாகும்.
வரலாற்று ரீதியாக பெரும்பாலான தமிழ்க் கிராமங்கள் இந்த வரைபடத்தின் நாட்டார் முனையிலேயே இயங்கின. கிராம தெய்வங்கள் என்பவை வைதிக மதத்தின் வரம்பிற்குள் வராதவை; அவை அடித்தட்டு மக்களோடு மிக நெருக்கமான பிணைப்பைக் கொண்டவை. ஆனால், ஒரு குறிப்பிட்ட சமூகத்திற்குக் கூடுதல் பொருளாதார வலிமையோ அல்லது அரசியல் அதிகார ஆசைகளோ ஏற்படும்போது, அவர்கள் தங்கள் தெய்வங்களை இந்த வரைபடத்தில் நாட்டார் முனையிலிருந்து பெருந்தெய்வ முனையை நோக்கி நகர்த்தத் தொடங்குகிறார்கள். இதனையே சமூகவியலாளர்கள் சமஸ்கிருதமயமாக்கல் (Sanskritization) என்கிறார்கள்.
சமஸ்கிருதமயமாக்கல்: சடங்குகளின் மீது கட்டப்பட்ட சமூக ஏணி
‘சமஸ்கிருதமயமாக்கல்’ என்ற கலைச்சொல் பிரபல சமூகவியலாளர் எம். என். சீனிவாஸ் என்பவரால் அறிமுகப்படுத்தப்பட்டது. கீழ்நிலையில் வைக்கப்பட்டுள்ள சாதிகள் தங்களின் சமூக அந்தஸ்தை உயர்த்திக் கொள்வதற்காக, மேல்தட்டுச் சாதிகளின் பழக்கவழக்கங்களைப் பின்பற்றுவதை அவர் கண்டறிந்தார். ஆதிக்கச் சாதிகளின் மொழி, உடை, உணவுப் பழக்கங்கள் மற்றும் குறிப்பாக அவர்களின் மதச் சடங்குகளைப் பின்பற்றுவது என்பது, சமூகத்தின் மேல்தட்டிற்குள் நுழைவதற்கான ஒரு பண்பாட்டு நுழைவுச்சீட்டாக (Cultural Passport) செயல்படுகிறது.
பல்லவர் மற்றும் சோழர் காலங்களில் அரச ஆதரவுடன் பிரம்மாண்டக் கோயில்கள் கட்டப்பட்டு வைதிக வழிபாடு ஊக்குவிக்கப்பட்டபோது தமிழகத்தில் இந்த இயங்குமுறை தீவிரமடைந்தது. ஆனால் அது அத்தோடு நின்றுவிடவில்லை; இன்றும் அது நவீன வடிவில் தொடர்கிறது. நாட்டார் மரபின் பெண் தெய்வங்கள் படிப்படியாகச் சக்தி வழிபாட்டுடன் இணைக்கப்பட்டு பெருந்தெய்வங்களாக உருமாற்றப்படுகின்றன.
இந்த உருமாற்றம் ஒரு குறிப்பிட்ட வரிசைக்கிரமத்தைப் பின்பற்றுகிறது:
- முதலில், ஒரு குறிப்பிட்ட சமூகம் தன் சொந்த நிதியைத் திரட்டி, மரத்தடியில் இருந்த தெய்வத்திற்கு ஆகம விதிப்படியான ஒரு முறையான கோயிலைக் கட்டுகிறது.
- அடுத்து, எளிய நாட்டார் பலி சடங்குகளை விடுத்து, சமஸ்கிருத மந்திரங்களை ஓதும் பூசாரிகளை நியமிக்கிறது.
- பின்னர், தங்கள் உள்ளூர்த் தெய்வம் உண்மையில் ஒரு பெரும் புராணக் கடவுளின் அவதாரம்தான் என்பதை விளக்கும் தலபுராணங்களை உருவாக்குகிறது.
- இறுதியாக, பிரம்மாண்டமான திருவிழாக்களை நடத்தி, ஊரறியத் தனது புதிய சமூக அந்தஸ்தைப் பறைசாற்றுகிறது.
மாரியம்மன்: ஓர் உருமாற்றத்தின் ஆய்வு
அம்மை நோயைக் குணப்படுத்தும் மாரியம்மனின் வரலாற்றையே இதற்கு மிகச் சிறந்த உதாரணமாகக் கூறலாம். ‘மாரி’ என்றால் மழை என்றும் ‘மாறுதல்’ என்றும் பொருள்படும்; இந்த உருமாற்ற நிகழ்விற்கு இதைவிடச் சிறந்த உருவகம் இருக்க முடியாது. தொடக்கத்தில் நோய்களோடும் மழையோடும் தொடர்புடைய ஒரு நாட்டார் காவல் தெய்வமாக விளங்கிய மாரியம்மன் வழிபாடு என்பது, கூழ் ஊற்றுதல், தீமிதித்தல் மற்றும் உயிர்ப்பலி இடுதலை மையமாகக் கொண்டிருந்தது. ஒவ்வொரு கிராமத்திற்கும் தனித்தனிச் சக்திகளைக் கொண்ட தனியான மாரியம்மன்கள் இருந்தனர்.
ஆனால், குறிப்பிட்ட சமூகங்கள் பொருளாதார வளர்ச்சி அடைந்தபோது, மாரியம்மனின் அந்தஸ்தும் உயரத் தொடங்கியது. அவளது புராணக் கதையே இதற்குச் சான்றாக மாற்றப்பட்டது: நாகவல்லி என்ற கற்பரசி அநீதிக்கு ஆளாகி, பின்னர் தெய்வமாக மாறினாள் என்ற கதைகள் பரப்பப்பட்டன. தங்களை எளிய கிராமத்து நிலையிலிருந்து மரியாதைக்குரிய சமூகமாக மாற்றிக்கொள்ள விரும்பிய மக்களின் சமூகப் பயணத்தையே இந்தத் தொன்மக் கதையும் பிரதிபலித்தது.
இன்று தஞ்சாவூர் புன்னैनல்லூர் மாரியம்மன் போன்ற புகழ்பெற்ற கோயில்கள் ஆகம நெறிமுறைகளைப் பின்பற்றி வேதியர்களால் பூசிக்கப்படுகின்றன. மாரியம்மன் இப்போது துர்க்கை, காளி, பார்வதி மற்றும் காமாட்சியின் வடிவமாகவே வழிபடப்படுகிறார். எளிய காவல் தெய்வத்திலிருந்து அகில இந்தியப் பெருந்தெய்வமாக, நாட்டார் சடங்கிலிருந்து வைதிக மரபாக அந்த உருமாற்றம் முழுமையடைந்துவிட்டது.
நாடார் சமூகம்: பனைத் தொழிலிலிருந்து கோயில் புரவலர்கள் வரை
இந்த வரலாற்று இயங்குமுறையை நாடார் (வரலாற்று ரீதியாக சாணார் என்று அழைக்கப்பட்ட) சமூகத்தின் எழுச்சியைவிட வேறு எந்த உதாரணமும் சிறப்பாக விளக்கிவிட முடியாது. இரண்டு நூற்றாண்டுகளுக்கு முன்பு, பனை ஏறுவதையும் கள் இறக்குவதையும் தொழிலாகக் கொண்டிருந்த அவர்கள், ‘தீண்டத்தகாதவர்களாக’க் கருதப்பட்டு கோயில்களுக்குள் நுழையக் கூட அனுமதிக்கப்படவில்லை. ஆனால் 19-ஆம் நூற்றாண்டில் பொருளாதார மாற்றங்கள் நிகழ்ந்தன. வணிகப் பாதைகளில் பாதுகாப்பு அரண்களுடன் கூடிய குடியேற்றங்களை அமைத்து, மாபெரும் வணிக வலைப்பின்னல்களை உருவாக்கி, தமிழ்நாடு மெர்கன்டைல் வங்கி போன்ற நவீன நிதி நிறுவனங்களைத் தோற்றுவிக்கும் அளவுக்கு அவர்கள் பொருளாதார ரீதியாக அசுர வளர்ச்சி அடைந்தனர்.
புதிய செல்வம் வந்தவுடன் கூடவே ஆன்மீக அந்தஸ்துக்கான விருப்பமும் வந்தது. நாடார் சமூகம் தங்களின் பாரம்பரிய தெய்வங்களான பத்ரகாளி, மாரியம்மன், முத்தாரம்மன் மற்றும் அய்யனார் ஆகியோருக்கு வானுயர்ந்த கோபுரங்களுடன் கூடிய பிரம்மாண்டக் கோயில்களைக் கட்டத் தொடங்கியது.
இது வெறும் பக்தி சார்ந்த நடவடிக்கை மட்டுமல்ல; மிகவும் திட்டமிடப்பட்ட அந்தஸ்துப் பிரகடனம். ஆதிக்கச் சாதிகளின் கோயில்களுக்கு இணையாகப் பிரம்மாண்டமான ஆலயங்களை எழுப்பியதன் மூலம், நாடார் சமூகம் தனது பொருளாதார வலிமையை உலகிற்கு உணர்த்தியது; சமூக மரியாதையைக் கோரியது. அக்கோயில்கள் அவர்களின் மேல்நோக்கிய சமூக நகர்வின் கண்கூடான சாட்சிகளாக நின்றன.
கோயில் பொருளாதாரம்: நம்பிக்கையும் நிதி வலிமையும் சந்திக்கும் புள்ளி
தமிழகத்தில் கோயில்கள் என்பவை வெறும் வழிபாட்டுத் தலங்கள் மட்டுமல்ல; அவை சக்திவாய்ந்த பொருளாதார நிறுவனங்கள். நிலவுடைமையாளர்களாக, வேலைவாய்ப்பு வழங்குபவர்களாக, வணிக மையங்களாக மற்றும் செல்வத்தை மறுபகிர்வு செய்யும் நிறுவனங்களாகக் கோயில்கள் செயல்படுகின்றன. அவை பரந்த நிலங்களைக் கட்டுப்படுத்துகின்றன, வேலைவாய்ப்புகளை உருவாக்குகின்றன, திருவிழாக்கள் மூலம் உள்ளூர்ப் பொருளாதாரத்தைத் தூண்டிவிடுகின்றன.
ஒரு சமூகம் ஒரு புதிய கோயிலைக் கட்டும்போது, அது வெறும் கட்டடத்தை மட்டும் எழுப்புவதில்லை; மாறாக, அது ஓர் உள்ளூர்ப் பொருளாதார இயந்திரத்தையே உருவாக்குகிறது:
- பூசாரிகள், இசைக்கலைஞர்கள், சிற்பிகள் மற்றும் வணிகர்களுக்கு வேலைவாய்ப்பை உருவாக்குகிறது.
- நிலங்களையும் விவசாய வருமானத்தையும் கட்டுப்படுத்துகிறது.
- உள்ளூர் வணிகத்திற்கு உதவும் வகையில் வெளியூர் பக்தர்களை ஈர்க்கிறது.
- பரஸ்பர உதவிகளையும் அதிகார வலைப்பின்னல்களையும் உருவாக்குகிறது.
பொருளாதார ரீதியாக முன்னேறும் ஒரு சமூகத்திற்கு, கோயில் உரிமை என்பது தனது பொருளாதாரச் செல்வத்தைச் சமூக மற்றும் மத அதிகாரமாக மாற்றுவதற்கான மிகச் சிறந்த வழியாக அமைகிறது. கோயில் அறக்கட்டளையைத் தன் கட்டுப்பாட்டில் வைத்திருப்பது, வளங்களைக் கட்டுப்படுத்தவும், பிறருக்கு ஆதரவளிக்கவும், சமூகத்தில் செல்வாக்கு செலுத்தவும் உதவுகிறது. வரலாற்று ரீதியாக தமிழகத்தில் ‘தர்மகர்த்தா’ பதவி என்பது மிகுந்த சமூக மதிப்பிற்குரிய பதவியாகக் கருதப்பட்டு வந்ததற்கு இதுவே காரணமாகும்.
சடங்குகளில் வெளிப்படும் நிலை சமிக்ஞை (Status Signaling)
தெய்வ வழிபாட்டை மாற்றியமைப்பது என்பது சமூகத்திற்குப் பல முக்கியமான சமிக்ஞைகளை அனுப்புகிறது:
முதலாவதாக, அது பொருளாதார வலிமையை உணர்த்துகிறது. சமஸ்கிருதமயமாக்கப்பட்ட வழிபாடுகளுக்கு விலையுயர்ந்த பூசாரிகள், கோயில் உள்கட்டமைப்புகள் மற்றும் திருவிழா நிதியுதவிகள் தேவைப்படுகின்றன. வசதி படைத்த சமூகங்களால் மட்டுமே இத்தகைய மாற்றங்களைச் செய்ய முடியும்.
இரண்டாவதாக, அது பண்பாட்டு நேர்த்தியை உணர்த்துகிறது. மேல்தட்டு வழிபாட்டு முறைகளைப் பின்பற்றுவதன் மூலம், தாங்களும் அச்சமூகங்களுக்குச் சளைத்தவர்கள் அல்ல என்பதை அவர்கள் வெளிப்படுத்துகிறார்கள்.
மூன்றாவதாக, அது அரசியல் ஆதிக்கத்தை உணர்த்துகிறது. கோயில் கட்டுவது என்பது சமூகத் தலைவர்கள் தங்களை ஊர்ப் புரவலர்களாகவும் அதிகார மையங்களாகவும் முன்னிறுத்துவதற்கான ஒரு பொது மேடையை அமைத்துக் கொடுக்கிறது.
இத்தகைய சமிக்ஞைகள் வலிமையானவை; ஏனெனில் அவை கண்கூடாகத் தெரியக்கூடியவை, பெரும் பொருட்செலவு கொண்டவை. ஒரு பிரம்மாண்டமான கோயிலையோ அல்லது ஆகம வழிபாட்டையோ போலியாக உருவாக்கிவிட முடியாது. அதற்குத் தேவைப்படும் பெரும் முதலீடே அந்த அந்தஸ்துக் கோரிக்கையை நம்பகமானதாக மாற்றுகிறது.
நுட்பமான பார்வைகள்: மறுபக்கங்களும் முரண்களும்
இந்த ஆய்வில் நாம் கவனிக்க வேண்டிய சில முக்கியமான முரண்கள் உள்ளன.
முதலாவதாக, சமஸ்கிருதமயமாக்கல் என்பது ஒருதலைப்பட்சமான பாதை அல்ல. பெருந்தெய்வ மரபு நாட்டார் தெய்வக் கூறுகளைத் தன்னுள் ஈர்த்துக்கொண்டே இருக்கிறது; அதே சமயம் நாட்டார் மரபும் பெருந்தெய்வச் சடங்குகளைத் தழுவுகிறது. இருதரப்பிலும் தொடர்ச்சியான கொடுக்கல் வாங்கல்கள் நிகழ்கின்றன.
இரண்டாவதாக, இந்த உருமாற்றம் எப்போதும் முழுமையாக வெற்றி பெறுவதில்லை. நாட்டார் தெய்வங்களின் ஆதி இயல்பு அத்தனை எளிதில் பிறருக்கு அடிபணிந்துவிடுவதில்லை. ஆகம நெறிமுறைகளுக்குள் நுழைந்த பிறகும் கூட, மாரியம்மன் கோயில்களில் கூழ் ஊற்றுதலும் தீமிதித்தலும் இன்னும் உயிர்ப்போடு நீடிக்கின்றன. வைதிக முகமூடிக்குக் கீழே நாட்டார் பண்பின் ஆதி வேர்கள் அழியாமல் தொடர்கின்றன.
மூன்றாவதாக, இந்த முயற்சி எப்போதும் சமூக சமத்துவத்தைத் தந்துவிடுவதில்லை. சில வரலாற்று ஆய்வாளர்கள் எச்சரிப்பது போல, மேல்தட்டுச் சாதிகளைப் பின்பற்றுவது என்பது அவர்கள் உருவாக்கிய அதே சாதிப் படிநிலையை மேலும் வலுப்படுத்தவே செய்கிறது; எளிய நாட்டார் மரபில் இருந்த சமத்துவத்தை அழித்துவிட்டு, அச்சமூகங்களுக்குள்ளேயே புதிய படிநிலைகளையும் பாகுபாடுகளையும் அது உருவாக்கிவிடுகிறது.
முடிவுரை: வாழும் சமூகவியலின் சாட்சிகள்
நாட்டார் தெய்வங்கள் பெருந்தெய்வங்களாக உருமாறுவது என்பது, மத நம்பிக்கை என்பது ஒரு நிலையான கோட்பாடு அல்ல, மாறாக அது ஓர் இயங்குநிலை கொண்ட சமூக நிறுவனம் என்பதை உணர்த்துகிறது. மக்கள் வெறும் கடவுள்களை வழிபடுவதோடு நின்றுவிடுவதில்லை; தங்களின் சமூக மற்றும் பொருளாதார முன்னேற்றத்திற்கான கருவிகளாகவும் தெய்வங்களை மிக நேர்த்தியாகப் பயன்படுத்துகிறார்கள்.
தமிழகச் சமூகம் வழிபாட்டு முறையை அந்தஸ்தின் அடையாளமாக அங்கீகரித்திருப்பதாலேயே இந்த இயங்குமுறை செயல்படுகிறது. நாடார்கள் கோபுரங்களுடன் கூடிய மாரியம்மன் கோயில்களைக் கட்டும்போது, அவர்கள் தங்கள் தெய்வத்தை மட்டும் கௌரவிக்கவில்லை; மாறாக, தங்களுக்குரிய சமூக மரியாதையையும், அதிகாரத்தையும் கோரும் ஒரு புதிய சக்தியாகத் தாங்கள் உருவெடுத்துவிட்டதை உலகிற்கு அதிகாரப்பூர்வமாக அறிவிக்கிறார்கள்.
ஆனாலும் இந்த மாற்றம் இன்னும் முழுமையடையாத ஒரு தொடர் பயணமே. கிராமத்து ஆதி தெய்வங்கள் முழுமையான திணிப்புகளுக்கு அத்தனை எளிதில் தலைசாய்ப்பதில்லை; தெய்வங்கள் தங்களை நவீனப்படுத்திக் கொண்டிருக்கலாம், ஆனால் அவை தங்களின் மண் வாசத்தையும் கிராமத்து வேர்களையும் ஒருபோதும் முழுமையாக இழந்துவிடுவதில்லை.23456
Footnotes
-
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Aiyanar_2_%C3%A9pouses_01397.JPG ↩
-
https://astroulagam.com.my/lifestyle/mariamman-divine-mother-rain-healing-and-protection-302682 ↩
-
https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/tamil-nadu-temples-open-up-by-shutting-door-on-caste-bias/articleshow/85419121.cms ↩



